Để đo tốc độ gõ cho đúng, chọn bài đo dài ít nhất ba phút, dùng văn bản là câu thật có dấu câu (với tiếng Việt thì có dấu đầy đủ), kiểm tra bộ gõ hoạt động bình thường trên trang đo, đo ba lần rồi lấy kết quả ở giữa. Khi đọc kết quả, nhìn độ chính xác trước rồi mới nhìn WPM thực (net), bỏ qua con số WPM thô nếu độ chính xác dưới 95%. Bài đo ngắn 15 đến 30 giây với các chữ ngắn thông dụng thường cho con số cao hơn khả năng thật khi gõ việc.
Vì sao cùng một người mà mỗi lần đo ra một số
Nhiều người đo tốc độ trên hai trang khác nhau, được hai con số chênh nhau mười, hai mươi WPM, rồi không biết tin bên nào. Thực ra cả hai đều đúng theo cách đo của mỗi trang. Kết quả phụ thuộc vào:
- Thời lượng: bài 15 giây chỉ đo được tốc độ bứt phá; bài 3 đến 5 phút đo được tốc độ duy trì.
- Loại văn bản: danh sách chữ ngắn, không dấu câu, không chữ hoa dễ hơn nhiều so với đoạn văn thật.
- Cách tính lỗi: trừ lỗi theo ký tự hay theo từ, có tính lỗi đã sửa hay không.
- Trạng thái người gõ: buổi sáng tỉnh táo khác buổi tối mệt mỏi, tay ấm khác tay lạnh.
Vì vậy, đo tốc độ không phải để có một con số tuyệt đối, mà để có một con số so được: so với chính mình lần trước, hoặc so với yêu cầu của một công việc cụ thể.
Các loại bài đo và điều chúng thực sự đo
| Loại bài đo | Đặc điểm | Đo được gì | Phù hợp khi |
|---|---|---|---|
| Chữ ngẫu nhiên, ngắn (15–60 giây) | Toàn chữ thông dụng, chữ thường, không dấu câu | Tốc độ bứt phá của tay | Khởi động, luyện nhanh, xem tay đang "nóng" chưa |
| Đoạn văn thật (1–5 phút) | Câu hoàn chỉnh, có chữ hoa, dấu câu, số | Tốc độ gõ việc thực tế | Đo tiến bộ, chuẩn bị kiểm tra tuyển dụng |
| Bài đo dài (10 phút trở lên) | Văn bản dài, giống công việc thật | Sức bền, độ ổn định | Nghề nhập liệu, thư ký |
| Bài đo có từ khó, ký hiệu | Nhiều chữ hiếm, ký hiệu, số | Khả năng xử lý văn bản chuyên ngành | Người gõ tài liệu kỹ thuật, pháp lý |
Đo tốc độ gõ tiếng Việt: những điều cần kiểm trước
Đo bằng văn bản tiếng Việt có dấu khó hơn đo tiếng Anh vì có thêm bộ gõ ở giữa. Trước khi đo, kiểm tra:
- Trang đo có văn bản tiếng Việt có dấu không. Một số trang chỉ có tiếng Việt không dấu, nghĩa là bạn không hề gõ phím dấu, kết quả không phản ánh việc gõ thật.
- Bộ gõ có hoạt động bình thường trên trang không. Gõ thử vài chữ khó như "người", "được", "nghĩ" trước khi bấm bắt đầu. Nếu chữ bị nhảy, mất dấu hoặc lặp ký tự, kết quả sẽ sai.
- Trang đếm lỗi thế nào với chữ có dấu. Một số bộ gõ tạo chữ có dấu bằng cách gửi phím xoá rồi gõ lại ký tự mới. Có trang đo hiểu những thao tác đó là lỗi đã sửa và tính sai độ chính xác. Nếu thấy độ chính xác thấp bất thường dù bạn gõ đúng, có thể thử đổi tuỳ chọn của bộ gõ hoặc dùng trình duyệt khác.
- Kiểu gõ nhất quán. Đo bằng Telex thì lần sau cũng Telex. Kết quả Telex và VNI không so trực tiếp được với nhau.
Nếu không tìm được trang đo tiếng Việt ưng ý, có thể tự đo theo cách thủ công ở phần dưới.
Tự đo không cần trang web
Cách này đơn giản và cho kết quả đáng tin vì bạn tự kiểm soát mọi thứ.
- Chọn một đoạn văn tiếng Việt chưa gõ lần nào, dài khoảng 300 đến 400 chữ: một đoạn báo, một trang sách.
- Mở phần mềm soạn thảo, đặt đồng hồ hẹn giờ 3 phút.
- Bấm giờ, chép đoạn văn. Không cần sửa lỗi nếu không muốn, nhưng phải giữ cách làm giống nhau giữa các lần đo.
- Hết giờ, dùng chức năng đếm của phần mềm (Word, Google Docs đều có) lấy số ký tự tính cả dấu cách.
- So với bản gốc, đếm số chữ sai.
- Tính: WPM thô = số ký tự ÷ 5 ÷ 3. Độ chính xác ≈ (số chữ đúng ÷ tổng số chữ đã gõ) × 100%.
Ví dụ: trong 3 phút bạn gõ 690 ký tự, tương đương 690 ÷ 5 ÷ 3 = 46 WPM thô. Bạn gõ 155 chữ, sai 3 chữ, độ chính xác theo chữ ≈ 98%.
Đọc kết quả: thứ tự nên nhìn
| Thứ tự | Chỉ số | Đọc thế nào |
|---|---|---|
| 1 | Độ chính xác | Dưới 95%: đừng quan tâm WPM, cần gõ chậm lại. 95–97%: tạm. Từ 98% trở lên: kết quả đáng tin. |
| 2 | WPM thực (net) | Con số chính để theo dõi tiến bộ. |
| 3 | WPM thô (gross) | Cho biết tay chạy nhanh tới đâu. Nếu cách xa WPM thực, bạn đang mắc nhiều lỗi. |
| 4 | Độ ổn định (nếu trang có) | Tốc độ có đều trong suốt bài không. Dao động lớn cho thấy có những chữ, cụm phím làm bạn khựng. |
| 5 | Danh sách chữ sai (nếu trang có) | Nguồn bài tập quý nhất: chép lại những chữ sai để tập riêng. |
Đo thế nào để so được với lần sau
Muốn biết mình có tiến bộ không, mọi lần đo phải giống nhau ở những điểm chính:
- Cùng một trang hoặc cùng một cách tự đo.
- Cùng thời lượng, ví dụ luôn 3 phút.
- Cùng loại văn bản, ví dụ luôn là đoạn văn báo chí tiếng Việt có dấu.
- Cùng thời điểm trong ngày nếu có thể, sau khi đã khởi động tay vài phút.
- Đo ba lần, lấy kết quả ở giữa. Bỏ lần cao nhất và thấp nhất, vì chúng thường do may rủi hoặc mất tập trung.
Ghi kết quả vào một bảng: ngày, WPM thực, độ chính xác, ghi chú (mệt, đổi bàn phím…). Sau vài tháng, bảng này cho bạn thấy rõ xu hướng hơn bất kỳ lần đo riêng lẻ nào.
Bao lâu đo một lần
Đo quá thường xuyên dễ biến buổi tập thành cuộc đua với con số, khiến bạn gõ vội và hỏng độ chính xác. Gợi ý:
- Người đang học gõ mười ngón: mỗi tuần một lần.
- Người đã gõ thạo, đang luyện tăng tốc: hai tuần hoặc một tháng một lần.
- Trước kỳ kiểm tra tuyển dụng: đo vài lần trong tuần trước đó để quen hình thức.
Góc nhìn hôm nay: bài đo tốt nhất là bài giống việc của bạn
Nếu công việc của bạn là chép biên bản, hãy đo bằng một đoạn hội thoại. Nếu bạn nhập số liệu, đo bằng bảng số. Nếu bạn viết bài, đo bằng cách tự soạn một đoạn văn về một chủ đề cho trước trong năm phút. Con số từ bài đo giống công việc thật có ý nghĩa hơn nhiều con số đẹp từ danh sách chữ ngẫu nhiên.
Và khi nhận kết quả, nhớ rằng đó chỉ là ảnh chụp một thời điểm. Một lần đo thấp không nói lên bạn kém; nhiều lần đo liên tiếp, cùng cách làm, mới cho thấy bức tranh thật.
Câu hỏi thường gặp
Đo tốc độ gõ bao lâu thì chính xác?
Bài đo từ ba phút trở lên phản ánh tốc độ gõ việc thực tế tốt hơn bài 15 đến 60 giây. Bài ngắn chỉ đo tốc độ bứt phá và thường cho con số cao hơn. Nên đo ba lần và lấy kết quả ở giữa.
Vì sao mỗi trang đo tốc độ cho kết quả khác nhau?
Vì mỗi trang dùng loại văn bản, thời lượng và cách tính lỗi khác nhau. Có trang dùng chữ ngắn không dấu câu, có trang dùng đoạn văn thật. Chỉ nên so kết quả trên cùng một trang và cùng loại bài.
Đo tốc độ gõ tiếng Việt có dấu ở đâu?
Nên chọn trang có văn bản tiếng Việt có dấu đầy đủ và kiểm tra bộ gõ hoạt động bình thường trên trang trước khi đo. Nếu không tìm được trang phù hợp, có thể tự đo bằng phần mềm soạn thảo và đồng hồ hẹn giờ.
Kết quả đo nên nhìn chỉ số nào trước?
Nhìn độ chính xác trước. Nếu dưới 95%, con số WPM gần như không có ý nghĩa vì bạn sẽ mất nhiều thời gian sửa lỗi. Nếu từ 98% trở lên, WPM thực phản ánh khá đúng năng lực gõ.
Vì sao đo tốc độ gõ tiếng Việt bị tính nhiều lỗi dù gõ đúng?
Một số bộ gõ tạo chữ có dấu bằng cách gửi phím xoá rồi gõ lại ký tự, và một số trang đo tính các thao tác này là lỗi. Hãy thử đổi tuỳ chọn của bộ gõ, đổi trình duyệt hoặc tự đo bằng phần mềm soạn thảo.
